2805 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun yayımlandı
Resmî Gazete’de 2805 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun yayımlandı.
2805 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun yayımlandı
21 Mart 1983 tarihli ve 17994 sayılı Resmî Gazete’de 2805 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun yayımlandı.
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜ M
Amaç, Kapsam. İstisnalar ve Tanımlar
Amaç
MADD E 1 – Bu Kanunun amacı; yürürlüğe giriş tarihinden once imar ve gecekondu mevzuatına aykırı olarak inşa edilmiş ve inşa halindeki butun yapılar hakkında uygulanacak işlemleri düzenlemek ve bu işlemlere ilişkin başvuru, tespit, değerlendirme, uygulama ve duyuru esaslarını ve ilgili diğer husustan belirlemektir.
Kapsam
MADD t 2 — Bu Kanun, imar ve gecekondu mevzuatına aykırı olarak inşa edilen aşağıda belirtilen yerlerdeki butun yapıları kapsar.
a) Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki yapılar
b) 6785 sayılı İmar Kanununun ek S inci maddesi gereğince çıkarılan yönetmeliğin 1 03 uncu maddesi
kapsamına giren yerlerdeki yapılar
c) (b) fıkrası dışında kalan sanayi, depolama, turistik ve tarımsal yapılar
MADDE 3 — istanbul ve Çanakkale boğazlan ile 17 Ocak 1326 (1910) tarih ve 286 sayılı Tezkere ı
Samı>e j’e belirlenen fcreğlı Komur Havzasında ve bu Kanunun yürürlüğe giriş tarihinden itibaren uç ay
içinde Bakanlar Kurulunca belirlenecek olan, adalarda, tarihî değeri olan yerlerde, 31 Aralık 1981 tarihinde orman sınırları içinde bulunup da bilim ve fen bakımından orman niteliğini kaybetmiş yerlerde, bu Kanunun hükümleri uygulanma/ Buralardaki yapılanma esasları özel kanunlarla düzenlenir
Ayrıca. Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekât, eğitim ve savunma amaçlı yapılar ile belediye ve mücavi r alanlar dışındaki koy ve mezraların yerleşik alanlarında ve civarında koy nüfusuna kayıtlı ve köyde sürekli oturanlara veya miras yoluyla intikal edenlere ait konutlar ve müştemilatı ile 2 ncı maddenin (b)
fıkrası kapsamına girmeyen nehir kenarlarına 500 metrelik kara yönündeki kuşak, içinde kalan yapılara bu
Kanun hükümleri uygulanmaz
Tarımla r
MADDE 4 Bu Kanunun uygulanmasında kullanılan bazı terimler aşağıda gösterilmiştir
a) Yapı Kaıada ve suda, daimi ve muvakkat, resmî ve özel, yeraltı ve yerüstü, sualtı ve sııustu inşaatı ile bunların ilavelerini, değişikliklerini ve tamirlerini, sabit ve müteharrik tesislerini kapsar İnşa halindekiler de bu tanıma dahildir
b) Muhafaza edilecek \apı Bu Kanunda belirtilen tecavüz durumları bulunmavan, kullanılan veya
kullanılmaya hazır hale gelmiş yapılar ve kat tavan betonu dökülmüş veya kat tavanı kapatılmış yapı
bölümleridir
c) Islah edilerek muhafaza edilecek yapı Bu Kanunda belirtilen tecavüzleri giderilecek vapılar veya
kat tavan betonu dökülmemiş veya kat tavanı kapatılmamış yapı bölümleri imar mevzuatına uygun hale
getirilecek yapılardır
d) Uectkondu İmar ve yapı işlerini düzenleyen mevzuata ve genel hükümlere bağlı kalınmaksızın
kendisine ait olmayan arsa ve araziler üzerinde, sahibinin rızası alınmadan yapılan izinsiz yapılardır
e) Hisseli arsa ve araziler üzerindeki yapılar Kişilerin, hissedar oldukları arsa ve arazının herhangi bir
yerini işgal ederek imar mevzuatına aykırı inşa ettikleri yapılardır
f) Tehlikeli madde deposu Katı, sıvı ve gaz halinde olan parlayıcı ve patlayıcı, tehlikeli ve zararlı
maddelerin zemin altında veya zemin üzerinde depolandığı yapılardır
g) Toplumun yararlanmasına ayrılan yapı Yetkili makamlarca belirlenmiş kural ve ücret tarifelerine
uygun biçimde, kamu görevlilerinin denetimi altında, getirdiği kullanımdan belirli kışı veya topluluklara
farklı kullanım tekeli tanımaksızın faydalanmak isteyen herkese eşit ve serbest olarak açık bulundurulan
konut dokunulmazlığı olmayan yapılardır Eğitim, sağlık, turizm, spor ve benzen amaçlara yönelik, ilgili ba
kanlıklarla belirlenen yapılar da bu tanıma dahıldıı
h) imar mevzuatına aykırı yapı: Ruhsatsız yapılan, ruhsat
v e eklerine, fen ve sağlık kurallarına, kat
nizamına taban alanına, komşu mesafelerine, imar yoluna, on cephe hattına, bina derinliğine, imar planı bol
geleme esaslarına aykırı olan; komşu parsele veya imar planlarında yol, yeşil alan, otopark gibi 6785 sayılı
imar Kanununun 33 uncu maddesinde sayılan kamu hizmet ve tesisleri için ayrılmış alanlara tecavüz eden,
başkasının mülküne veya kesin inşaat yasağı olan yerlere inşa edilen yapılardır
i; Yapı inşaat alanı Bodrum, asmakat, çekmekat ve çatıkatları dahil, iskânı mumkun olan butun
katların ışıklıklar çıktıktan sonraki sahaları toplamıdır.
Açık çıkmalar bu sahaya dahil değildir
j) Ruhsat harcı 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununda belirtilmiş olan bina inşaat harcıdır
k) Islah imar planı • Düzensiz ve sağlıksız biçimde oluşmuş yapı topluluklarının veya yerleşme alan
larmıı sınırlan belli edilmek suretiyle mevcut durumunu da dikkate alarak dengeli, düzenli ve sağlıklı hale
getirilmesi amacıyla yapılan imar planıdır
1) Her ölçekte imar planı 1/50 000 dahil daha buyuk ölçekli; çevre düzem, nazım imar planı veya
uygulama imar planları, koruma amaçlı imar planlarından herhangi biridir
m) Bölge ölçeği • Hisseli arsa ve araziler üzerinde veya gecekondu niteliğinde, düzensiz ve sağlıksız
olarak yapılmış yapıların yoğun olduğu, cıvan ile butunleştırılmek suretiyle en az bir ıslah imar planının
yapılabileceği kadar alan büyüklüğünü ifade eder
rı) Kıyı Dem/ , gol (doğal ve yapay) ve nehirlerin kivi çizgisi boyunca uzanın kara parçasıdır B u ka
ra parçası, dem? ve gollerde, taşkın durumları dışında, kara yönünden en cok ilerlediği anda suların belirlediği kıyı çizgisi ile bu çizgiden sonra d a devam eden, kı\ı hareketlerinin oluşturduğu kumluk, çakıllık, taşlık, kayalık, sa/lık, bataklık alanın kar a yönündeki doğa l sınır çizgisi arasında kalan alandır
Nehirlerde (akarsularda) bu alan, suvun olağan yatakları ile bu yataklardan sonra d a devam eden, suyu n etkisiyle oluşan kumluk, çakıllık, taşlık kavalık, sazlık, bataklık alanın kar a yönündeki doğal sınır
çizgisi arasında kalan alandır.
o) Kıyı kenar çizgili Deniz , gol ve nehi r kıyılarının kara yönünde bittiği doğal sınır çizgisidir
p) Sahil ^erıdı Deniz , gol ve nehi r kenarlarında; kar a yönünde kıyı kenar çı/gısınden itibaren ima r pla
nı olan yerlerde yatay olarak en az 10 metre, ima r planı olmayan ko y ve kasabaların toplu yerleşme alanlarında en az 30 metre, diğer yerlerde en az 100 metre genişliğindeki arazıdır
r) İçme ve kullanma suyu kaynakları mutlak korum a alanı fçmt ve kullanma suıu temin edilen veya edilecek baraj, gol, göletler etrafında en yüksek su seviyesinde, su ile karanın olııstuıduğu çizgiden itibaren yatay 300 metre genişlikteki karasal alandır
s) İçme ve kullanma suyu kaynakları kısa mesafe korum a alanı Mutla k korum a alanı sınırlarından
itibaren yatay 700 metre genişlikteki karasal alandır
İKİNC İ BÖLÜ M
Gene l Esaslar
Tusnıt
MADD E 5 – ima r mevzuatına aykırı inşa edilmiş ve eJılmekte olan yapılarla gecekondular, tabı t bu
lacakları işleme gore aşağıdaki gibi tasnif edilir
a) Muhafaz a edilecek ve ıslah edilerek muhafaza edilecekler
b) Yıkılacaklar
Yapılatın konumlan ve muhafazası
MADD E 6 — )
İmar mevzuatına aykırı yapıların, imar mevzuatı bakımından konumları aşağıda gos
terılmıştıı
a) İmar planı olan \erlerde ve kendi parseli içinde; bolgeleme esaslarına uygun olan veya olmayan ^eya
yol, meydan otopark gibi f>785 sayılı İmar Kanununu n 33 uncu maddesinde savılan kam u hizmet ve tesislerine ayrılan alanlarda yapılan yapılar
b) ima r planı olmavan yerlerde ve kendi parseli içinde, yönetmeliklerin ve 1710 sayılı Eski Eserler K a
nuııunda geçen SI T alanları ıç,n belirlenen geçici yapılanma koşullarının uygulandığı alanlardaki yapılar
c) Imat planı olan veya olmayan yerlerde; başkasının mülküne kısmen tecavüz eden veya iskân dışı şart
lann uygulandığı alanlarda vapılan yapılar
d) Gecekondula r
e) Hisseli arsa ve araziler uzerındek’ yapılar
B1 B u Kanund a belirlenen esaslara gore muhafaz a edilecek veva ıslah edilerek muhata/a edilecek yapılara
bu Kanundaki yukumlıılukierm yerme getirilmesi kaydı ile ruhsat ve kullanma izni verilir Imı r me\zuatı
na avkırı olup da ruhsat ve kullanma izni verilemeyecek yıkılması gereken yapılar İS inci maddede goste
rılmıştır
Görev/’ idareler
MA.DD E 7 — B u Kanunu n öngördüğü yapıların tasnif başvuru, tespit değerlend’rme, uygulama ve
duyuru işlemleri, yapılar, beled’ye ve mücavir alan sınırları içinde ise belediyelerce beledıve ve mücavir alan
sınırları dışı.ıda ise valiliklerce yapılır
B u Kanund a beledıve ve belediye encümenine verilen görev ve yetkiler Ankara’d a 28 Mayı s 1928 tarih
ve H5 1 savıh Kanunl a venlen görev ve yetki çerçevesinde Ankar a Şehri İmar Mudurluğu ve ima r İdare He –
vetınce kullanılır ve bu yetkiler 14 uncu madde esaslarına gore devredilebilir.
Görevli idarelerce ahnacak tedbirler
MADD E 8 — Valilik belediye ve diğer ilgili kuruluşlarca, her tur ve ölçekte ımai planlarının ve uygulamalarının vatandaşların inşaat işlemlerini güçleştirmeyecek, geçmiş düzensiz uygulamalara zorlamayacak şe
kilde ve zamanında yapılmasına; ayrıca ruhsat verme işlemlerinde müracaatların birikmesine ve gecikmesine
sebep olan engellerin kaldırılmasına, işlemlerin süratle yürütülmesine ilişkin gerekli tertip ve tedbirler alınır.
Afete maruz bölgelerin yemden değerlendirilmesi
MADDE 9 — Taşkın koruma alanları ile su baskını, heyelan, kaya düşmesi, çığ tehlikesi ve benzen
fiilî veya muhtemel afete maruz bölge kabul ve Resmi Gazetede ilan edilen yerler, İmar ve İskân Bakanlığınca bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç bir yıl içinde yemden incelenerek; alınacak tertip
ve tedbirlerle afete maruz bölge vasfından tamamen veya kısmen çıkarılabilecekler tespit edilir ve alınacak
tertip ve tedbirler beş yıl içinde bir program dahilinde gerçekleştirilir. Diğerlerinin afete maruz bölge vasfı
devam eder.
Fski eserler ile koruma alanları ve SıT bölgelerinin yemden değerlendirilmesi
MADDE 1Q — Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulunca şimdiye kadar verilmiş eski eserler ile bunların koruma alanları ve SİT bölgelerine ilişkin kararlar; bu Kanunun yürürlüğe giriş tarihinden
itibaren en geç bir yıl içinde Bakanlar Kurulunca v en iden belirlenir ve ilan edilir.
İKİNCİ KISIM
Uygulama Hükümleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Başvuru İşlemleri
MADDE 11. — İmar mevzuatına aykırı yapılarla gecekondular için yapının bulunduğu yerin valilik veya
belediyelerine aşağıdaki esaslara gore başvurulur.
Bu Kanun kapsamına giren bütün yapılardan tek malıklı olanların sahibi, apartmanların müteahhitleri
veya yöneticileri veya kat maliklerinin herhangi bin veya bunların vekilleri vasıtası ile dilekçe ile belediye ve
mücavir alan sınırları içinde belediyelere, belediye ve mücavir alan sınırları dışında ise valiliğe bizzat müracaat ederler Dilekçe uç nüsha olarak tanzim edilir ve dilekçenin her birine varsa tapu suretleri ve başvu
ru masrafı olarak başvurduğu belediye (Ankara’da Ankara Şehri İmar Mudurluğu) veya ıl özel idareleri
hesabına milli bir bankaya yatırılan 2 000,— TL.’nın makbuzları eklenir. Bankaya yatırılan bu paralar, bele
diye (Ankara’da Ankara Şehri İmar Müdürlüğü) veya il özel idareleri bütçelerine ırad kaydedilir. Valilik veya
belediyeler dilekçe ve eklerinin alındığını onaylayarak bir suretini müracaat sahibine, bir suretini yapının dos
yasına, bir suretini arşive teslim eder.
Başvuru iadeli taahhütlü olarak posta ile de yapılabilir. Posta ile yapılan başvurularda, dilekçenin postaya verildiği tarih başvuru tarihi sayılır
İmar ve İskân Bakanlığınca tespit edilip valilik ve belediyelerce ve dış temsilcilikler için de Dışişleri Bakanlığınca çoğaltılacak form dilekçede; başvuranın kimliği ve adresi, yapının mevkii ve varsa ada ve parsel
numarası, yapının turu ve inşaat seviyesi ve imar mevzuatına aykırılıkları ve daha önce tespitinin yapılıp yapılmadığı ve benzen hususlar belirtilir
Başvuru, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, en geç uç ay içinde yapılır Suresi içinde başvuruyu engelleyecek hastalık veya görev gibi mazereti tevsik edilenlerin başvuruları, bu surenin bitiminden
itibaren uç ay içinde de kabul edilir Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yurt dışında çalışan işçiler, dal
mî görevde bulunanlar ile herhangi bir nedenle yurt dışında bulunup buradaki ikametleri uç aydan fazla
devam edenler için başvuru suresi bir yıldır. Yurt dışında bulunanlar dış temsilciliklere başvuru masrafı kar
şılığı yabancı parayı yatırarak müracaat edebilirler Dış temsilcilikler dilekçe ve eklerinin alındığını onaylayarak
bir nüshasını müracaat sahibine teslim eder, diğerlerim ve başvuru masrafları karşılığı yabancı parayı ilgili
idarelere gönderirler
Üzerinde yapı yapılmak suretiyle arsa ve arazisi tecavüz veya işgal edilen malikler de ilgili idarelere yardımcı olmak üzere; arsa ve arazilerin ada ve parselini, tecavüz ve işgallerin zaman ve miktarı hakkındaki
mevcut bilgileri havı bir dilekçe ile valilik veva belediyelere 2 000,— T L lık başvuru masrafını ödemeden
başvurabilirler
Yukarıda belirtilen başvuruların usulüne uygun yapılmasını temin için valilik veya belediyelerce yeterli
bürolar kurulur ve gerekli herturlu tertip ve tedbirler alınır.
İKİNCİ BÖLÜM
Tespit işlemleri ve Islah İmar Planları
Tespit
MADDE 12. —
İmar mevzuatına aykırı yapılarla gecekondular için tespit işlemlerinde; imar ve İskân
Bakanlığınca hazırlanacak ve valilik veya belediyelerce bastırılacak standart formlar kullanılır,
Başvuru işlemleri usulüne uygun tamamlanmış yapıların tespit işlemleri; 6785 sayılı İmar Kanununun ilgili hükümlerine göre valilik veya belediyeler tarafından oluşturulacak teknik ekiplerce, mahallinde aşağıdaki öncelik sırasına göre yapılır.
Birinci öncelik; zemin katın tavan betonu dökülmemiş veya zemin Katının tavanı kapatılmamış İnşa halindeki yapılarla gecekondulara, ikinci öncelik, kat tavan betonu dökülmüş veya kat tavanı kapatılmış inşa halindeki yapılara, üçüncü öncelik; kullanılan veya kullanılmaya hazır hale getirilmiş yapılara verilir.
Birinci öncelikteki yapılara kendi içinde; inşaatı su basman seviyesi üzerinde olanlar, subasman safhasında
olanlar, bodrum katı inşaat seviyesinde olanlar ve temel safhasında olanlar, olmak üzere öncelik verilir.
Bu Kanun kapsamına girip de 11 inci maddedeki süreler içinde başvurusu yapılmayan yapılar; valilik veya belediyelerce elektrik, su ve benzeri kayıtlar üzerinde inceleme yapılarak ve ayrıca mahallinde araştırılarak belirlenir ve bu maddede belirtilen esaslara göre tespit edilir.
Bu Kanun kapsamına giren yapıların tespitinde; başvuruda beyan, edilen bilgiler tahkik edilir ve fiilî
durum tespit edilir, inşa halindeki yapılardan mühürlenmemiş olanlar mühürlenerek İnşaat durdurulur. Yapının statik yeterliliğini belirleyen proje veya raporların incelenmesine ve değerlendirilmesine esas olacak
fizikî durumu tespit edilir ve bir zabıt tutulur ve her yapı için bir dosya açılır. İnşa halindeki yapının imar
mevzuatında belirtilen belgeleri aranır ve bu belgelere göre durumu incelenir. İlave bilgi ve belge gereken yapılar için bu bilgi ve belgeleri tamamlatmak üzere süre verilir.
Islah imar planlarının yapılması da dahil tespit işlemleri bu Kanunun yürürlüğe giriş, tarihinden itibaren
en geç onsekiz ay (hisseli arsa ve arazilerde otuzaltı ay) içinde tamamlanacak şekilde gerekli tertip ve tedbirler alınır. Nüfusu 500 000’i geçen belediyelerde veya imar ve İskân Bakanlığının gerekli gördüğü illerde;
talep halinde Bakanlar Kurulunca bu süre en çok altı ay daha uzatılabilir.
Sınır tespiti ve ıslah imar planı yapılması
MADDE 13. —
Gecekonduların bulunduğu arsa ve araziler ile üzerinde yapı bulunan hisseli arsa ve
arazilerin bölge ölçeğinde sınırlarının tespit edilmesinde ve ıslah imar planlarıma yapılmasında ve uygulanmalaında bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 6785 sayılı İmar Kanunu ile 775 sayılı Gecekondu Kanununun ilgili hükümleri uygulanır. Valilik veya belediyeler bu uygulamaları -yapmaya yetkelidir.
a) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde; gecekondularla hisseli arsa ve araziler üzerindeki yapıların, varsa tasdikli halihazır haritalar, yoksa kadastral durum veya hazırlanacak krokiler veya mevcut hava fotoğrafları esas alınarak ve civarı ile bütünleşerek bölge ölçeğinde sınır tespiti yapılır. Daha önce sınırları tespit edilmiş bölgelerde de bu Kanuna göre yeniden sınır tespiti yapılır.
Bölge ölçeğinde sınır tespiti yapılan alanlarda mülkiyet durumları dikkate alınarak; gecekondu, hisseli
arsa ve arazi üzerinde yapılan yapılar ve kalan diğer alanlar belirlenir Bölge sınırı, bu ayrıntılarla birlikte,
Maliye Bakanlığının muvafakati alınmak suretiyle belediye encümenleri veya il idare kurullarınca kararlaştırılarak İmar ve İskân Bakanlığının tasdikine sunulur. Maliye Bakanlığı talebin yapıldığı tarihten itibaren
bir ay içinde görüsünü bildirmekle, İmar ve iskân Bakanlığı bu sınırların tasdik işlemini Üç ay içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Şehir içinde, çevresindeki imar durumu ile uyum sağlayamayan gecekondular bölge sınırları içine dahil edilmez.
Sınırları belirtilen alanlarda kadastral haritası bulunmayan arsa ve arazilerin tahdit, tespit ve tescilleri,
ilanların yapılmasına ve Komisyonların kurulmasına lüzum kalmaksızın 76.6 sayılı Tapulama Kanunu hükümleri uyarınca kadastro veya tapulama müdürlüklerince öncelikle tamamlanır. Anlaşmazlıklar yetkili ve
görevli mahkemelerce çözümlenir.
Bilahare her yapı mahallinde teknik ekiplerce incelenir. Bu incelemeden sonra yapıların ve işgal ettiği
arsanın, varsa katların ebatlı krokisini de ihtiva eden rapor hazırlanır ve bir zabıt tutulur. Bu yapılar, varsa hava fotoğraflarından da yararlanılarak haritaları üzerinde işlenir. Bu belgelerle birlikte, yapılar için tanzinı edilen dosyalar ıslah imar planlarını yapacak birimlere teslim edilir.
b) Üzerinde gecekondu bulunan arsa ve arazilerden; aşağıda belirtilenler, 775 sayılı Gecekondu Kanununun 3 uncu maddesindeki istisnalara bakılmaksızın bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, bedelsiz olarak belediye veya ıl özel idarelerin mülkiyetine geçmiş sayılır.
1) Belediye ve mücavir alan sınırları içinde; Hazine ve ıl özel idarelerine ait olanlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler (sahil şeridi, kıyı ve 18 ıncı madde (f) fıkrasındaki arsa ve araziler hariç) belediyelerin mülkiyetine.
2) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında; Hazine ve belediyelere ait olanlar ile Devletin hukum ve
tasarrufu altındaki yerler (sahil şendi, kıyı ve 18 inci madde (f) fıkrasındaki arsa ve araziler hariç) ıl özel
idarelerinin mülkiyetine.
Bunlardan tespit edilen boige sınırları içinde kalanlar valilik veya belediyelerin talebi üzerine re’sen tapuya tescil edilir ve Maliye Bakanlığına ve ilgili idarelere bildirilir. Islah imar planlarında genel bütçeye dahil dairelerin ıhtıyaçlannı karşılamak üzere ayrılan veya ayrılacak olan veya bir kamu hizmeti için lüzumlu
görülen arsa ve araziler eski sahiplerine aynı şartlarla gen verilir.
c) Islah imar planları mumkun olduğu kadar fiilî durum dikkate alınarak yapılır. İmar planı olan
yerlerde, mevcut imar planları ıslah imar planları şeklinde yeniden düzenlenir. Islah imar planlan İmar ve
İskân Bakanlığına intikal tarihinden itibaren en geç uç ay içinde tasdik veya iade edilir. İade edilen ıslah
imar planları, kendilerine intikal tarihinden itibaren valilik veya belediyelerce bir ay içinde düzeltilerek tekrar tasdike gönderilir. Düzeltilmiş bu planlar, İmar ve İskân Bakanlığına intikal tarihinden itibaren yeniden
incelenir ve en geç uç ay içinde tasdik edilir.
Bu Kanunun uygulanması ile ilgili olarak ıslah imar planlannm yapılması ve uygulanması için yetersiz
kalan veya teknik niteliğini kaybeden kadastro ve tapulama paftalan; Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün göstereceği lüzum üzerine 766 sayılı Tapulama Kanunundaki ilan, tespit ve itiraz usullerine uyularak
kadastro ve tapulama müdürlüklerince, bu müdürlüklerin bulunmadığı yerlerde yetkili kılınacak diğer müdurluklerce yenilenir. Bu yenileme sonucunda tapu sicillerinde gerekli düzeltmeler re’sen yapılır.
Valilik veya belediyeler ıslah imar planı yapılacak bölgeleri bu Kanunun yürürlüğe giriş tarihinden itibaren en geç üç ay içinde Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdür. Kadastro ve tapulama paftalannm yemlenmesine ilişkin hususlar Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce talebin kendisine
yapıldığı tarihten itibaren en geç bir yıl içinde tamamlattınlır.
d) Daha önce gecekonduları yıkılanlar, bu Kanunun uygulanmasında herhangi bir hak ve talepte bulunamazlar.
Bu maddenin (b) fıkrasına gore mülkiyetine geçmiş sayılanlar dahil belediye veya ıl özel idarelerine ait
arsa ve araziler için; bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç altı ay içinde ıl idare kurulları
veya belediye encümenlerince gecekonduların tapu verilinceye veya tasfiye edilinceye kadar alınmak üzere
arsa kullanım bedeli tespit edilir. Üzerinde gecekondu bulunan Hazineye ait arsa ve arazilerin kullanım bedellerim tespit etmeye; mevcut kira mukavelelerine itibar ederek, ıl idare kurudan veya belediye encümenleri
yetkilidir. Hazine, belediye ve il özel idarelerine ait arsa ve arazilerin kullanım bedelleri, belediye veya il
özel idarelerine irad kaydedilir.
Vakıflar idaresine veya diğer katma bütçeli dairelere veya diğer kamu tüzelkişilerine veya gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait arazi ve arsalar üzerindeki gecekondulann arsa ve arazı kullanma bedelleri ise; karşılıklı anlaşma yoluyla belirlenerek ilgililerce arsa ve arazi sahiplerine ödenir. Taraflar anlaşamadığı takdirde kullanım bedelinin tespiti için yargı yoluna başvururlar.
Bu kullanım bedelleri, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takıp eden ay başından başlamak üzere tahakkuk ettirilir.
e) Bu maddeye göre sınırlan tespit edilen bölgeler içindeki yapılardan fen ve sağlık yönünden kullanıla*
bilir olduğu 19 uncu maddeye göre tespit edilenler; ıslah imar planlan yapılıp ruhsat ve kullanma iznine
ilişkin karar verilinceye kadar, ilgili kanunlarda öngörülen ödemeleri yerine getirmek kaydı ile; elektrik, yol,
su, kanalizasyon gibi, mümkün olabilen altyapı hizmetlerinden bir program dahilinde geçici olarak yararlandırılırlar.
ÜÇÜNC Ü BÖLÜ M
Değerlendirme Esasları
MADD E 14. –
İmar mevzuatına aykın yapılarla gecekondular için yapılacak değerlendirme işlemlerinde aşağıdaki esaslar dikkate alınır
a) Yapılan tespitlere gore değerlendirme sonuçları hakkında belediye encümeni veya ıl idare kurullarının karar alması esastır. Sadece bu Kanunun uygulanmasına ait olmak şartı ile ve gerektiğinde soz konusu
kurullar bu yetkilerini en az birer fen ve sağlık elemanı ile teşkil edecekleri asgari üç kişilik kurullara devredebilirler Değerlendirme sonuçları hakkındaki kararlar, değerlendirme sonuçlarının kurullara veriliş tarihinden itibaren en geç uç ay içinde alınır. Bu kararda; önce, yapının 4 üncü maddenin (h) fıkrasında sayılan imar mevzuatına aykırı yönlen, daha sonra 5 « 6 ncı maddelere gore durumları belirlenir.
b) Tespiti yapılmış yapıların değerlendirme işlemleri bu Kanunun yürürlüğe giriş tarihinden itibaren en
geç kırkıkı ay (hisseli arsa ve arazilerde beş yıl) ıçınd: tamamlanır ve uygulamaya geçilir. Bu sureye başvuru
ve tespit suresi de dahildir
c) Değerlendirmelerde aynen veya ıslah edilerek muhafazası mümkün olan yapılardan, komşu parsele
çıkmalar da dahil tecavuzlu olarak yapılanlara, tecavüze uğrayan arsa ve arazı sahibi ile anlaştıklarını belgelemek ve tapu işlemlerini tamamlamak kaydı ile ruhsat ve kullanma izni verilir. Tarafların anlaşması ınumkun
olmadığında yargı yoluna başvurulur.
d) Daha once verilmiş olan ruhsal ve eklerine gore inşa edilen veya inşa halindeki yapılarla her ne se
beple olursa olsun ruhsat ve kullanma izni iptal edilen yapılar için daha once verilmiş olan ruhsat ve kullanma izinleri müktesep hak kabul edilir. Bu gibi yapılardan ayrıca harç ve para cezası alınmaz.
DÖRDÜNC Ü BÖLÜ M
Uygulama İşlemleri
Muhafaza edilecek ve ulak edilerek muhafaza edilecek yapılar
MADD E 15 —
Değerlendirme sonucu kendi parseli içinde olan, imar mevzuatına aykırı yapıların; yola
veya imar yoluna veya kıyı kenar çizgisine veya 18 ıncı maddede belirtilen karayolları yaklaşma sınırına tecavüz durumları yapının tecavuzlu bölümlerinin yıktırılıp, tecavüz durumu giderildikten ve ayrıca komşu parsele
tecavüzü olanların 14 uncu maddenin (c) fıkrasına gore taraflar arasında anlaşma sağlanarak gerekil işlemleri
tamamlandıktan, fen ve sağlık kurallarına ve bu Kanunda belirtilen diğer hususlara uygunluğu belirlendikten
sonra; aşağıda belirtilen durumlarına gore muhaıazala,ı,ıa veya ıslah edilerek muhafazalarına karar verilir Bunlardan inşa halindeki yapıların, kat tavan betonu dökülmemiş veya kat tavanı kapatılmamış bölümleri için
imar mevzuatına uygun hale getirilmesi kaydı ile inşaata devam izni verilir
a) Bolgeleme esaslarına uyan, kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş yapılara ruhsat ve kullanma izni verilir Bunlardan kat tavan betonu dokulmu; veya kat tavanı kapatılmış inşa halindeki yapıların
sadece kat tavanı kapatılmış bölümlerinin tamamlanması için gerekli inşaat izni verilir,
b) Bolgeleme esaslarına uymayan sanayi ve turizm yapılarının, imar planındaki konumuna uygun yerlere
nakil edilip edilmeyecekleri İmar ve İskân Bakanlığınca belirlenecek esaslara gore valiliklerce kararlaştırılır
Nakli gerekli görülen kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş sanayi ve turizm yapılarının; Bakanlar
Kurulunca belirlenecek bir sure sonuna kadar geçici muhafazalarına karar verilir. İnşa halındekılerın bölge
leme esaslarına uygun maksada gore tadıl edilmeleri kaydı ile inşaata devam izni verdir. Nakline gerek görülmeyen inşa halindekiler de dahil sanayi ve tur.zm yapılarına, ruhsat ve kullanma ı?nı verilir.
Bolgeleme esaslarına uymayan, kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş diğer yapılara bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıllık geçici ruhsat ve kullanma izni verilir.
Bolgeleme esaslarına uymayan, kat tavan betonu dökülmüş veya kat tavam kapatılmış inşa halindeki yapıların, sadece kat tavanı kapatılmış bölümlerinin tamarolanması için gerekli inşaata devam izni bölge koşullarına
uygun amaca tahsis edilmek kaydı ile verilir.
c) 6785 sayılı İmar Kanununun 33 üncü maddesinde sayılan kamu hizmet ve tesislerine ayrılan alanlarda
yapılan, kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş yapıların; dört yıllık anar programına dahil olmayan
yerlerde, sahiplerinin muvafakati aranmaksızın tapu kütüğüne şerh verilerek 6785 sayılı İmar Kanununuı
11 ıncı ve 33 uncu maddelerinde sözü edilen on yıllık surenin beş yılı bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte
geçmiş sayılarak beş yıllık geçici ruhsat verilir
Bunlardan kat tavan betonu dökülmüş veya kat tavanı kapatılmış inşa halindeki yapıların sadece kat ta
vanı kapatılmış bölümlerinin tamamlanması için gerekli geçici inşaat izni verilir Bunlar için beş yıllık geçici
surenin başlangıç tarihi ruhsat ve kullanma izninin varıldığı tarihtir.
d) Bolgeleme esaslarına uymayan, kullanılan tehlikeli madde depolan bu Kanunun yürürlüğe gıı 5
tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde boşaltılarak, bölge koşullarına uygun bir amaca tahsis edildiği takdirde muhafazalarına karar verilir Gerekli hallerdt bir yıllık sure Bakanlar Kurulu karan ile beş yıla kadar
uzatılabilir
Kullanılmaya hazır hale gelmiş veya inşa halindeki tehlikeli madde depolarına bölge koşullarına uygun
bir amaca tahsis edilmesi şartı ile ve durumuna gore, ruhsat ve kullanma izni veya inşaata devam «znı verilir
e) 1593 sayılı Umumî Hıfzıssıhha Kanununun 268-275 ıncı maddelerine avkırı şekilde gayrı sıhhî mu
essese olarak inşa edilen ve işletme ruhsatı alınmamış kutlanılan yapılardan; genel sağlığa verdiği zararlaıı
önleyecek tertip ve tedbirler alınamayacak olanlar, bir yıl içinde boşaltılarak genel sağlığa zarar vermeyecek
bir amaca tahsis edildiği takdirde muhafazalanna kaı i r verilir Gerekli gorulduğu hallerde bir yıllık sure Bakanlar Kurulu karan ile beş yıla kadar uzatılabilir.
f) Sahil şeridinde, toplumun yararlanmasına ayrılan veya bu amaçla kullanıma uygun hale getirilebilen;
kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş yapılara ruhsat ve kullanma izni verilir Kat tavan betonu do
kulmuş veya kat tavanı kapatılmış inşa halindeki yapıların, sadece kat tavam kapatılmış bölümlerinin tamamlanması için, toplumun yararlanmasına ayrılan yapı olarak kullanılmak kaydıyla gerekli inşaat izni verilir
Sahil şeridinde ve kendi parselinde bulunan ve imar mevzuatına aykırı olan sanayi tesisleri, mıliî ekono
mıye katkıları, yarattıkları istihdam kapasiteleri ve nakillerinin mumkun olup olmaması gibi hususlar bakı
mından, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren ıkı yıl içinde \e br defaya mahpus olmak üzere, Ba
kanlar Kurulunca değerlendirilerek uygun görülenler kararlaştırılacak sure kadar geçici olarak muhafaza edilir
g) Kıyı tanımına giren yerlerde ve devletin hukum ve tasarrufunda olan diğer yerlerdeki kamu kurum
ve kuruluşlarınca yaptırılan veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait olan yapılarla 18 mu madde (m) ve (n)
fıkralarına gore belirlenecek gençlik ve spor tesislerinin muhafazasına karar verilir
Kıyı tanımına giren yerlerde imar mevzuatına aykırı yapılmış bulunan sanayi tesıslerıvle Kultur ve Turizm
Bakanlığınca bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten once belgelendirilmiş turizm tesisleri, mili! ekonomiye kat
kılan, yarattıkları istihdam kapasiteleri ve nakillerinin mumkun olup olmaması gibi hususlar bakımından, bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren ıkı yıl içinde ve bir defaya mahsus olmak üzere, Bakanlar Kuru
lunca değerlendirilerek uygun görülenler kararlaştırılacak sure kadar geçici olarak muhafaza edilir. Bu şekilde
muhafaza«ına karar verilenlerden bu Kanuna gore alınacak harçlar ve para cezaları ıkı misli olarak tahsil edilir
Kıyı tanımına giren yerlerde.ve devletin hukum ve tasarrufunda olan diğer yerlerde; gerçek kişilere veya
özel hukuk tüzelkişilerine ait olan liman, iskele, rıhtım ve davanma duvarlarından; valilik veya belediyelerce muhafazasında millî ekonomiye katkısı veya kamu yararı olduğu kararlaştırılanların ve yukarıda belirlenen sanajı ve turizm tesislerinin bulunduğu arsa ve araziler Maliye Bakanlığınca kullananlara veya tesis sa
hıplerıne kiraya verilir
h) 18 inci maddenin (c), (g), (m), (o) ve (r) fıkralarında belirtilen şartlara uygun hale getirilebilen yapılardan
kullanılan veya kullanılmaya hazır hale gelmiş olanlara durumlarına gore devamlı veya geçici ruhsat ve kullanma izni verilir Aynı durumdaki kat tavan betona dökülmüş veya kat tavanı kapatılmış inşa halindeki
yapıların sadece tavanı kapatdmış bölümlerinin tamamlanması için durumlarına gore gerekli inşaat izni verilir.
1) 18 ıncı madde (f) fıkrasındaki esaslara gore askerî makamlardan muhafazasına izm alınan yapılara dtı
ramlarına gore ruhsat ve kullanma izni veya inşaata devam izni verilir.
Yapı sahibine tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde bu Kanunda belirtilen tecavuzlu durumlan veya
aykırı kısımları giderilerek ıslah işlemleri sahiplerince yerine getirilmeyen yapıların valilik veya beledi) ele;
ce tecavız durumları veya aykırılıkları yıkılarak gıderıl.r.
Islah imar planı yapılan bölgelerdeki gecekondular
MADD E 16 —
Islah imar planı tasdik edilen bölgelerdeki gecekondular hakkında aşağıdaki uygulamalar yapılır.
aı Bu Kanun gereğince arsa veya konut tahsis eddectk kimselerin, kendisinin veya eşitim veya reşit olmayan
çocuğunun herhangi bir belediye sınırı içinde ev yapmaya müsait arsaya veya herhangi bir yerde bir ev veya
apartmanın ayrı bir dairesine karşılık olan payına sahip bulunmaması şarttır.
Gecekondu önleme bölgelerinde, hak sahibi olmayanlar tarafından yapılan yapılar hakkında da bu maddenin (b) fıkrası hükümleri uygulanır Ancak, daha once arsa tahsis edilmiş olup, arsası işgal edilmiş olan ve gecekondu hak sahıplılığı sıfatı devam eden kişilere de. 11 ıncı maddede öngörülen başvuru suresi içinde başvurmaları halinde, aynı bölgede veya diğer bir gecekondu ıslah veya önleme bölgesinde başka bir arsa veya
hisse verilir ödenmiş taksitleri yeni arsa bedelinden mahsup edilir.
b) Belediye veya ıl özel idareleri mülkiyetinde olan veya bu Kanun uyarınca mülkiyetlerine geçen arsa
ve araziler üzerinde. ıslah imar planları ile meydana getirilen imar parselleri içinde hak sahiplerine, yapılarının işgal ettiği arazi de dikkate alınarak ıslah imar planında getirilen ölçülere uygun şekilde arsa veya
hisse tahsis edilir Gecekondusu muhafaza edilemeyen hak sahiplerine aynı bölgede veya diğer gecekon
du ıslah veya önleme bölgelerinde başka bir arsa veya hisse verilir Tahsis edilen arsa veya hissenin gerçek be
deli valilik veya belediyelerce, 6830 sayılı İstimlak Kanununda belirtilen usullere gore hesaplanır
Bu gibi yerlerde, fen ve sağlık yönünden kullanılabilir olduğu 19 uncu maddeye gore belirlenen ve muhafazasına karar verilen, bağımsız bolum şeklinde veya müstakil halde birden fazla gecekondusu bulunanlara,
bunlardan sadece dilediği bin tahsis edilir. Geriye kalanları, tahsis tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde
yapı sahibi tarafından, bu maddenin (a) fıkrasında belirtilen hak sahipliği şartlarım taşıyan kişilere satılır. Bu
sure içinde satış yapılmadığında, soz konusu yapılar vilayet veya belediyelerce, tabı oldukları mevzuata go
re satışa çıkarılır. Bu suretle de bir yıl içinde ve en az uç defada satılamayan yapılar, İmar
ve İskân Bakanlığı, belediye veya ıl özel idarelerince en yüksek muhammen bedel üzerinden satın alınır ve
775 sayılı Gecekondu Kanunu çerçevesinde değerlendirilir. Ancak, 775 sayılı Gecekondu Kanununun 26 ncı
maddesi gereğince bu Kanunun yürürlüğe gınş tarihinden itibaren yapıların değerlendirilmesinde her yıl için
% 2 yıpranma payı düşüldükten sonra carı Bayındırlık Bakanlığı birim fiyatlarına gore bulunan keşif değeri
esas alınır
Satış bedelinden arsa ve yapıya ait paylar, taraflara ödenir ve satış gerçekleşip tapu verilinceye kadar arsa
kullanım bedelinin tahsiline devam olunur.
Yukarıda belirtilen esaslar dahilinde müstakil veya hisseli bir arsa veya bağımsız bolüme karşılık hisse
tahsis edilen gecekondu hak sahiplerine; para cezaları ve arsa bedellerinin 22 ncı maddeye gore ilk taksitlerini ve bu maddede belirtilen kullanım bedellerini ödemeleri ve 775 sayılı Gecekondu Kanununda öngörülen borçlanma mukavelesi ve kanun! ipotek işlemlerini tamamlamaları kaydı ile valilik veya belediyelerin
talebi üzerine tapuları verilir Gecekondunun devri halinde borç muaccelıyet kesbeder
c) Vakıflar İdaresine veya diğer katma bütçeli dairelere veya diğer kamu tüzelkişilerine veya gerçek kı
silere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait arsa ve araziler üzerindeki fen ve sağlık yönünden kullanılabilir olduğu 19 uncu maddeye gore belirlenen ve tasdikli ıslah imar planıyla muhafazasına karar verilen gecekonduların sahipleri ile arsa ve arazı sahiplerinin anlaşmaları halinde tapuda devir işlemleri yapılır
Anlaşma sağlanamadığı takdirde; gecekondu sahiplerinin bir ay içinde mahkemeve başvurmaları ve mahkemece tespit edilen gerçek bedeli millî bir bankaya yatırmaları gerekir Bu bedelin, arsa ve arazı sahiplerime
ıhtırazî kayıt beyan edilmeksizin çekilmesi halinde, bedele ve genel hükümlere gore mülkiyete ilişkin dava
hakkı düşer. Dava hakkı duştuğu veya açılmış davaların lehte sonuçlandırdığının belgelenmesi halinde de,
tapuda devir işlemleri yapılır.
Vakıflar idaresi ile diğer katma bütçeli dairelere veya diğer kamu tüzelkişilerine ait arsa ve araziler üzerindeki muhafazasına karar verilen bağımsız bölüm şeklinde veya müstakil halde birden fazla gecekondusu
bulunanlara sadece dilediği biri verilir. Geriye kalanlar taraflarca yapılan anlaşmaya gore ilgili idare veya yapı sahibi tarafından gecekondu hak sahiplerine satılır veya sattırılır. Bu satış sonunda arsa ve yapı payları
taraflara ödenir.
Satış işlemleri tamamlanıp tapu verilinceye kadar gecekondu sahiplerinden arsa ve arazı kullanım bedelleri alınır
d) Bu Kanuna göre; sınırları tespit edilen gecekondu bölgelerinde; ıslah imar planı uygulamaları sonunda tahsis edilen parsel hudutları içinde kalan veya yola veya imar yoluna veya sahil şeridinin kara yönündeki son hududuna veya karayollan istimlak sınırından itibaren onbeş metrelik sahaya tecavüz durumu
gıderılebılen gecekondulara bu Kanundaki esaslara gore tapusunu almak kaydı ile ruhsat ve kullanma izni verilir
e) Belediye veya ıl özel idarelerine ait arsa ve araziler üzerinde sınırları tespit edilen gecekondu
bölgelerinde; ıslah imar planı uygulamaları sonucu beklenmeden valilik veya belediyelerce bulundukları yerde
muhafazası sakıncalı görülen tamamı işyeri olan yapılar tebligat tarihinden itibaren bir yıl içerisinde tasfiye
edilir. Tasfiye oluncaya kadar geçen süre için arsa kullanım bedeli alınır. Bulundukları yerde muhafazasında
sakınca görülmeyen ve ıslah imar planlan ile muhafazası mümkün ve tamamı işyeri olan yapılar, ilgili idarece geçici ruhsata bağlanır ve geçici ruhsat suresince kullanım bedeli alınır
Vakıflar İdaresine veya diğer katma bütçeli dairelere veya diğer kamu tüzelkişilerine veya gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait arsa ve araziler üzerindeki bu gibi yapıların bulunduğu arsaların mülkiyeti; tarafların anlaşması ile bedeli mukabilinde yapı sahiplerine devredilebilir. Arsa ve arazi sahibinin, ar
sa ve arazinin mülkiyetini devretmediği hallerde; taraflar arasında anlaşma ile tespit edilecek bir kullanım bedeli karşılığında ve sürede yapı sahiplerine arsa ve arazi kiraya verilebilir. Arsa veya arazinin satış veya kullanım bedelinin ve sürenin tespiti konusunda anlaşma olmadığı takdirde; bedel tespiti veya yapının akibetinin
tayinli konusunda adlî mercilere başvurulur.
f) Bu Kanun gereğince sınırları tespit edilen gecekondu bölgeleri dışında kalan gecekondulardan; hazine, belediye, il özel idareleri ile Vakıflar İdaresi veya diğer katma bütçeli dairelere veya kamu tüzelkişileri
ile gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait arsa ve araziler üzerinde olanlar; bu Kanunun yayımı
tarihinden itibaren azamî kırkiki ay içinde hak sahiplerine gecekondu önleme veya ıslah bölgelerinde bulunan
arsa veya konutlar veya bu madde gereğince belediye veya il özel idaresi mülkiyetine geçen konutlar verilmek
suretiyle tasfiye edilirler.
Bunlardan şehir içinde, çevresindeki imar durumu ile uyum sağlayamayan gecekondular ile gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait ana ve araziler üzerinde veya 2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve
Güvenlik Bölgeleri Kanununun yapı yasağı koyduğu- alanlarda veya Millî Savunma Bakanlığına tahsisli olan
veya tahsissîz olarak Millî Savunma Bakanlığınca kullanılan arsa ve araziler üzerinde olan ve haklarında yargı
dan alınmış yıkım kararları bulunan gecekondulara arsa tahsis edilerek, tasfiyede öncelik verilir.
Islah imar planı yapılan hisseli arsa ve araziler üzerindeki yapılar
MADDE 17. —
Islah imar planlan tasdik edilen alanlarda, bu alanları ıslah imar planına uygun hale getirebilmek amacıyla; binalı veya binasız arsa ve arazileri maliklerin muvafakati aranmaksızın birbirleriyle, yol
fazlalıklarıyla ve hazine, belediye, il özel idareleri ile Vakıflar İdaresi veya diğer katma bütçeli dairelere veya
kamu tüzelkişileri veya gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden
parsellere ayırmaya, yapıları yeniden doğan imar parseli içinde kalanları yapı sahiplerine, yapı olmayanları diğer hisse sahiplerine müstakil veya hisseli olarak vermeye, bunlar adına tapuya tescil ettirmeye ve tescil işlemi
dışında kalanların hisselerini, bedeli peşin .ödenmek şartı ile tapu sicilinden terkin ettirmeye, valilik veya belediyeler yetkilidir.
Üzerinde düzenleme yapılan arsa ve arazinin ihtilaflı olması veya ihtiyatî tedbirli veya takyitti olması uygulamayı durdurmaz. Kendilerine arsa veya yapı tefrik edilmeyenlerin hakkı bedele dönüşür.
Islah imar planı ile düzenlemeye tabi tutulan arsa ve arazilerin yeni sahiplerine verilmesinde, valilik veya
belediyelerce 6785 sayılı İmar Kanununa göre düzenleme ortaklık payı alınabilir. Düzenleme ortaklık payı
arsa olarak alınamayan hallerde bu payın karşılığını kendisine arsa verilen yapı sahipleri, 6830 sayılı İstimlâk
Kanununda belirtilen usullere göre belirlenecek gerçek bedel üzerinden valilik veya belediyelere öderler.
Islah imar planı ile yapılan düzenleme sonunda hissesine karşılık hiç veya yeteri kadar yeri kalmayanlarla
yapısı muhafaza edilemeyeceklerin hisseleri ve yapı bedeli; hissesinden fazla arsa tahsis edilen yapı sahibi hissedarlarımı, hisselerinin fazlalıkları oranında ödenir, ödenecek bu bedeller; valilik veya belediyelerce yukarıdaki
gibi tespit ettirilir ve tahsil edilerek ilgililere ödenir. Tespit ve fiilî ödeme süresi arasında geçen süre için tecil
faizi alınır.
Yukarıdaki işlemleri tamamlayanlara; 22 nci maddeye göre ilk taksitlerini ödemeleri ve borçlanma mukavelesini yapmaları kaydıyla kanunî ipotek işlemleri tamamlanarak tapuları verilir.
Bu Kanuna göre sınırları tespit edilen hisseli arsa ve arazilerde ıslah imar planı uygulamaları sonunda
tahsis edilen parsel hudutları içinde kalan veya yola veya imar yoluna veya sahil şeridinin kara yönündeki
son hududuna veya karayolları istimlak sınırından itibaren onbeş metrelik alana tecavüz durumu giderilebilen, kullanılan veya kullanılmaya hazır yapılara tapusunu almak kaydıyla ruhsat ve kullanma izni verilir.
Kat tavan betonu dökülmüş veya kat tavanı kapatılmış olan inşa halindeki yapıların sadece kat tavanı
kapatılmış bölümlerinin tamamlanması için bu madde hükümleri uygulanarak inşaata devam izni verilir. Kat
tavan belonu dökülmemi; veya kal tavanı kapatılmamış inşa halindeki yapıların bu bölümleri için. bu madde
hükümleri uygulanmak ve ıslah imar planı şartları yerine getirilmek kaydıyla inşaata devam izni verilir.
Yıkılacak olanlar
MADDE 18. — Aşağıdaki durumlara uyan yapılara değerlendirme sonunda yıkım kararı verilir.
a) Bu Kanuna göre ruhsat ve kullanma izni verilemeyen yapılar.
b) Bu Kanunun 9 uncu madde esaslarına göre afete maruz bölge yasfı devam eden bölgelerde Bakanlar
Kurulunca belirlenen program gereğince hak sahipleri afet evlerine nakledilen yapılar.
c) Bir sulama projesinin uygulandığı sulama alanlarında; su kanallarını yıkma, kapatma veya tahrip etme gibi sulamayı engelleyecek şekilde sulama tesislerine verdiği zararlar, ilgili kuruluşların mal sahibine tebliğ
tarihinden itibaren en geç altı ay içinde gıderılmemış yapılar
d) Tecavuzlu yapılarla gecekondulardan mülkiyete ilişkin dava haklarını kullanmayanlara veya dava haklarını kullanmakla beraber lehte sonuçlandıramayanlara ait yapılar ve tasfiye işlemi uygulanan gecekondular
e) Her ölçekte imar planında konut, sanayi, ticaret, turizm alanları ile benzerleri için ayrılmış alanlara
yapılan ve kullanım amacı verilen sureler içinde değiştirilemeyen tehlikeli madde depoları ile imar planında
tehlikeli madde depoları içirt ayrılmış yerlerde tehlikeli madde depoları dışındaki ruhsatsız yapılar
t) 2565 sayılı Askerî Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanununun yapı yasağı koyduğu alanlarda
veya Millî Savunma Bakanlığına tahsisli olan veya tahsıssız olarak Millî Savunma Bakanlığınca kullanılmakta olan arsa ve araziler üzerinde inşa edilen yapılardan, bu Kanunun yürürlüğe giriş tarihinden itibaren altı ay
içinde askeri makamlardan muhafazası için izm alınamayan yapılar
g) 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca ilan edilmiş bulunan «Turizm Alanlarından ve «Turizm Merkezlerinde» imar mevzuatına aykırı inşa edilmiş veya inşası devam eden, ancak bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde yürürlükteki çeşitli ölçekli imar planlarında getirilmiş bulunan
kararlara uygun hale getirilemeyen yapılar
h) Bu Kanunun 10 uncu maddesine göre Bakanlar Kurulunca belirlenecek eski eserler ile bunların koruma alanları ve SİT bölgelerinde koruma amaçlı imar planlarına veya Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar
Yüksek Kurulunca kabul edilen geçici donem yapılanma koşullarına uygun olmayan yapılar
ı) 5 Haziran 1945 tarih ve 4749 sayılı Kanunla onaylanmış bulunan «Sivil Havacılık Anlaşmasının
14 sayılı teknik mama esaslarına uymayan ve havaalanları civarında uygulanmak üzere 7 Ağustos 1978 tarih
ve 7/16130 sayılı kararnameye gore Ulaştırma Bakanlığınca l/l 000 ölçekli harita üzerinde sınırlan belirlenecek saha içinde bulunup da yapımcı veya yapı sahibine yapılan tebliğden itibaren altı aylık sure içinde tebliğ esaslarına uygun hale getirilmeyen yapılar
j) tçme ve kullanma suyu temin edilen ve edilecek olan baraj, gol, gölet gibi yüzeysel su kaynaklarının
mutlak ve kısa mesafeli koruma alanı ve içme ve kullanma suyu temin edilen yeraltı su kaynakları etrafında bırakılan koruma alanı içerisindeki yapılar.
k) 2 Haziran 1981 tarihinden sonra yapılan gecekondularla 1 Ocak 1983 tarihinden sonra inşasına başlanan imar mevzuatına aykırı yapılar
I) Kıyı tanımına giren yerlerde gerçek kişilere veya özel hukuk tüzelkişilerine ait yapılar
m) Sahil şeridinde; Gençlik ve Spor Bakanlığının teklifi, Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenecek genç
iık ve spor tesisleri ile koy yerleşik alanlarında koy nüfusuna kayıtlı ve köyde yaşayan kişilere ait olanlar
dışında; toplumun yararlanmasına ayrılmayan veya bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç
bir yıl içinde toplumun yararlanmasına ayrılmış hale getirilmeyen yapılar
n) Gençlik ve Spor Bakanlığının teklifi. Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenecek gençlik ve spor tesis
lerı hariç deniz içinde yapılmış ve hakkında kesinleşmiş yıkım kararı olan yapılar
o) Yüksek gerilim elektrik nakil hatlarına yürürlükteki mevzuatta belirtilen yatay ve düşey uzaklıklar
içinde kalan ve masrafları yapı sahibi tarafından karşılanmak suretiyle bu durumu giderilemeyen yapılar.
p) Kendi parselinde, anayapıya statik bakımdan bağlı olmadığı yapılacak tetkik sonunda belirlenen ilave
yapılar
r) 1593 sayılı Erişme Kontrollü Karayolları Kanunu ile 6085 sayılı Karayolları Trafik Kanununa ay
kiri olarak kendi arsa ve arazisi üzerinde yapılan; karayolları kamulaştırma sınırına beş metreden daha yakın
olan ve konut olarak kullanılan veya kamulaştırma sııırına onbeş metreden daha yakın olan ve konut dışı
amaçlarla kullanılan yapılardan; Karayolları Genel Müdürlüğünce bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren altı ay içinde mal sahiplerine tebliğ edilmesinden en geç bir yıl içinde tecavüz durumları giderilme
yen yapılaı
s) TCD D Genel Müdürlüğü mülkiyetinde bulunan gar, istasyon, lojman, liman sahaları ile demiryolu
güzergâhları üzerinde TCD D Genel Müdürlüğünün izni alınmadan yapılan yapılar.
Değerlendirme sonucu haklarında yıkım kararı alınan yapılar, yıkım kararının 20 ncı maddeye gore
tebliğinden itibaren en geç altı ay içinde sahibi tarafından yıktırılır. Sahibi tarafından yıktırılmayan yapılarla
16 ncı madde (c) fıkrasına gore tarafların anlaşamadığı hallerde arsa ve arazı sahibinin yıkılması için başvurdu
ğıı yapılar valilik veya belediyelerce yıktırılır Belediyelerin müracaatı üzerine en buyuk mülkî amirlikçe
yapılar boşaltılmak ve gerekli emniyet tedbirleri alınmak suretiyle yıkım işleri gerçekleştirilir.
Ruhsal ve kullanma izni belgeleri
MADD E 19. — Kullanılan ve kullanılmaya hazır duruma getirilmiş yapıların ruhsata veya kullanma
iznine bağlanmasında 6785 sayılı İmar Kanununun 4 uncu maddesindeki belgeler aranır. Bu belgeler yoksa
tapu senedi veya tapu senedi yerine geçecek belgelerden biri ile mimarî proje ve bir fen adamı tarafından
düzenlenmiş, yapının statik yeterliliğim belirleyen rapor ile yetınilir. Bu işlemler sonunda yapının ruhsata veya
kullanma iznine bağlanması halinde, fennî ve malî sorumluluk; yapımcı, mal sahibi, belgeleri veya raporları
hazırlayan fen adamlarına aittir.
Gecekondularla hisseli arsa ve araziler üzerinde yapılan yapılar ile bitmiş, kullanılan veya kullanılmaya
hazır diğer yapılarda; yapı, bağımsız bolüm olarak iskânı mumkun olan bodrum veya zemin katı dahil iki
katı geçmemek ve sorumluluğu mal sahibine ait olmak kaydıyla bu Kanun gereğince yapılan tespit sırasındaki inceleme ve tutulan zabıtla yetınilir Bu yapıların sahipleri arzu ettikleri takdirde yukarıda birinci fıkrada belirtildiği şekilde mimarî proje ve bir fen adamı tarafından düzenlenmiş yapının statik yeterliliğim belirleyen raporu hazırlatarak birinci fıkra hükümlerinin uygulanmasını isteyebilir Yapı, bağımsız bolum ola
rak iskânı mumkun olan bodrum veya zemin katı dahil ıkı katı geçtiği takdirde yukarıdaki fıkra esaslarına
gore hareket edilir.
BEŞİNCİ BOLÜ M
Duyuru İşlemleri
MADD E 20 — İmar mevzuatına aykırı yapılarla gecekondulara ait değerlendirme sonuçları, değerlendirilmenin tamamlanmasından itibaren engeç onbeş gun içinde bir ay müddetle umumî mahallere asılır ve bu belgelerin birer örneği mahalle veya koy muhtarlıklarına verilir. Ayrıca 7201 sayılı Tebligat
Kanunu hükümlerine bağlı kalınmaksızın; güvenlik kuvvetleri aracılığı ile de mal sahibine veya yapıyı yapana
veya fennî mesullerine tebliğ edilir. Güvenlik Kuvvetlerince yapılacak tebligat onbeş gün içinde tamamlanır.
Tebliğin bu şekilde yapılması mümkün olmadığı takdirde, yapı mahallinde görülebilecek bir yere onbeş gün
müddetle asılır ve bu durum bir zabıtla tevsik edilir Böylece değerlendirme sonuçlan ilgililere tebliğ edilmiş sayılır.
ÜÇÜNC Ü KISIM
Malî Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜ M
Harçlar ve Para Cezalan
Harçlar, para cezaları, arsa bedelleri, yıkım masrafları ve tazminatlar
MADD E 21. — Belediye ve mücavir alanlar içinde veya dışında bu Kanun gereğince yapılacak değerlendirme sonunda imar mevzuatına aykırı yapılardan muhafazasına veya ıslah edilerek muhafazasına karar
verilen yapılara daimî veya geçici ruhsat ve kullanma izni verilebilmesi için; durumlarına gore ruhsat harvi,
para cezası ve arsa bedelleri alınır Ayrıca gerekli hallerde bu Kanunda belirtilen yıkım masrafları ile katılma
ve düzenleme ortaklık payı tahsil edilir ve yapının sebep olduğu zarar tazmin ettirilir
a) Harçlar :
İmar mevzuatına aykırı yapı hangi seviyede olursa olsun, belediye ve mücavir alan sınırları içinde; 2464
sayılı Belediye Gelirleri Kanununa gore beş kat ruhsat harcı ile imarla ilgili diğer harçlar, belediye ve mücavir alan sınırlan dışında, soz konusu harçların yarısı alınır
b) Para cezası •
Yapılarda tespit edilen imar mevzuatına aykırılıkların {ekline ve derecesine bağlı olarak bu maddenin (a)
fıkrasında belirtilen harçlar dışında bu Kanuna ekli cetvelde yer alan katsayı ve açıklamalara göre ayrıca
para cezası alınır.
c) Arsa bedelleri •
Bu Kanuna gore tapu verilecek gecekondu sahiplerinden ilgili maddelerde belirtilen esaslar gereğince tespit edilen miktarlarda alınır
d) Yıkım masrafları:
15 ve 18 ıncı maddelere gdre valilik ve belediyelerce yapılan yıkım masrafları yapı sahiplerinden % 20
fazlası ile alınır.
e) Zarar tazmini .
18 İnci madde (c) fıkrasına gdre su kanalları yıkma, kapatma veya tahrip etme gibi sulamayı engelleyecek şekilde sulama tesislerine zarar veren yapıların sahiplerinden, verilen zararların bedeli <f0 20 fazlası
ile alınır.
f) Katılma ve düzenleme ortaklık payları :
Islah imar planı uygulamaları gereği bu Kanunda belirtilen esaslara gore tespit edilen miktarlarda alınır.
Tahakkuk ve tahsil
MADD E 22 — Harçlar ve para cezaları; sozkonusu yapının tumu ruhsatsız ıss tüm maliklerin hisseleri oranında, ruhsatlı olup da ruhsat ve eklerine aykırı olarak yapılan veya kullanılan bölümlerde ise; ruhsat ve eklerine aykırı olarak ka/anıUn veya kullanılan bölümlerin sahipleri adına kazanılan alan miktarı
kadar tahakkuk ettirilir
Başvuru suresinde başvurusu yapılmayan veya başvuru masrafları yatırılmayan yapılardan tespit edilenler ıçm bu Kanunda belirtilen başvuru masrafı, ruhsat harcı ve para cezası bir kat fazla tahakkuk ettirilir
Değerlendirme sonunda tahakkuk ettirilecek tum harçlar ve para cezalarının sozkonusu yapının yapımcısı (müteahhidi) veya birden fazla yapımcı sozkonusu ise tum yapımcılardan alınması esastır Sozkonusu yapının veya müstakil bölümlerinin devri yapılmışsa harçlar ve para cezaları maliklerden alınır Alınan harç ve
para cezalan için malikler, yapımcılara rucu edebilirler Malikler ve yapımcılar arasındaki bu davalar öncelikle sonuçlandırılır Malikler ve yapımcılar arasında arsa payı üzerinden yapının bağımsız bölümleri için ortaklık tesis edilmiş ise, harç ve para cezaları bu arsa payları oranında dağıtılır
Bu Kanun kapsamına giren yapıları satış vaadi ve benzen şekilde devir alan kişiler ödedikleri ve ödeyecekleri harç ve para cezalarını, yapımcılarına veya mal sahiplerine olan borçlarından mahsup edebilirler
Tahakkuk ettirilenlerden; once harçlar, sonra arsa bedeli ve para cezası ödenir
Harçların ilk taksıdı, değerlendirme sonuçlarının tebliğini takıbeden ayın sonuna kadar ödenmek şartıyla dörder aylık devrelerde ve eşit taksitlerle bir yıl içerisinde ödenir Ancak, taksit miktarı 1 000 liradan
aşağı olamaz Harçların tamamen ödenmesini müteakip, aısa bedeli ve para cezası dörder aylık devrelerde
ve eşit taksitlerde 1989 yılı sonuna kadar ödenir
21 ncı maddenin (d) ve (e) fıkralarına gore tahakkuk ettirilen yıkım masrafları ve tazminatlar tebliğ tarihinden
itibaren bir ay içinde defaten tahsil edilir
Başvuru masrafları, harçlar, para cezaları, arsa bedelleri, yıkım masrafları, tazminatlar ve katılma ve
düzenleme ortaklık payları karşılığı bedelleri bu Kanunda belirtilen esaslara gore ödemeyenler hakkında;
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun hükümleri uygulanır. Hukukî nedenlerle 1 Ocak 1990 tarihine kadar tahakkuk ve tahsili yapılamamış olanlar, 2487 sayılı Toplu Konut Kanunu
gereğince kurulan Kamu Konut Fonuna yatırılmak üzere tecil faizi ile birlikte defaten tahsil edilir
Tahakkuk ve tahsilata ilişkin diğer hususlar yönetmelikte düzenlenir.
Muaflıklar SD
MADD E 23 — Bu Kanuna gore ruhsat ve kullanma izni verilen yapılardan 67b5 sayılı İmar Kanununun 20 ncı maddesine gore ceza tahakkuk ettirilmez ve tahakkuK ettirilmiş olan cezalar terkin edilir
Genel ve katma bütçeli idareler, mahallî idareler ve kamu iktisadî teşebbüslerine ait olup 12 Eylül 1980
tarihinden once inşaatına başlanmış yapılardan sadece normal ruhsat harcı, 12 Eylül 1980 ile 1 Ocak 1983
tarihi arasında inşaatına başlanmış yapılardan beş kat ruhsat harcı alınır Bu kuruluşlara ait olan ve 1 Ocak
1983 tarihinden once inşaatına başlanmış yapılardan para cezası alınmaz
6785 sayılı İmar Kanununun yurıırluğe girdiği 17 Ocak 1957 tarihinden once yapılmış yapılar ile anılan Kanunun EK-8 ıncı maddesi kapsamına giren alanlarda 10 Ocak 1975 tarihinden once yapılmış yapılara
bu Kanunda belirtilen ruhsat harcı ve para cezaları tahakkuk ettirilmez
IKINCI BOLU M
Fon Hükümleri
MADD E 24 — Bu Kanunda belirtilen para cezaları ile hazine, belediye veya ıl özel idarelerine ait arsa ve araziler üzerinde gecekondu sahiplerinden alınacak arsa bedelleri ile hisseli arsa ve araziler uzerın
deki yapı sahiplerinden 17 ncı madde gereğince alınacak düzenleme ortaklık payı karşılığı bedeller ve mücavir alan sınırları dışındaki yerleşim yerlerinde olan yapılardan 21 inci madde (a) fıkrasına gore alınacak harçlar belediye veya ıl özel idareleri adına Emlak Kredi Bankasında, bulunmadığı yerlerde diğer bir devlet bankasında açılan imar fonu hesabına yatırılır. Bu fona yatırılan paralar için vadesiz mevduat faizi uygulanır
B u fonda toplanan bedeller; valilik veya belediyelerce öncelikle bu Kanunun uygulamasında ihtiyaç du
yulatak geçici teknik personelin karşılanmasına ve gecekondu bölgelerinin bir program dahilinde alt yapı hızmttlerımn Sapılmasına ve ıslah imar planlarının uygulanmasına ait kamulaştırmalara ve bir başka yere nakledilecek gecekonduların nakledılmeleı ine veya ıslah edileceklerin onarılmalarına ve arsa sağlanmasına ve bu
Kanunun üygubımasına ilişkin kadastro, harita ve plan gibi hizmetlerin yapılmasına veya yaptırılmasına ve
uygulamasına yönelik amaçlarla kullanılır
1 ondan yapılacak haaamala r 1050 savılı Muhasebe ı Umumiy e Kanunu ile 2490 sayılı Artırma ve Eksilt
me ve İhale Kanununa tabı değildir
Fonun denelımı, ilgisine gore belediye vc ıl özel idarelerinin denetim usullerine gore yapılır
Fngeç 11 Aralık 1990 tarihinde imar fonu tasfiye edilerek fon bakiyeleri Kam u Konut Fonuna aktarı
lir
DÖRDUNC L KISI M
Dıger Hükümler
BİRİNC İ BÖLÜ M
YetKi Hükümleri
Bıkanıar Kumlunun yetkisi
M\DD E 25 – B u Kanu n hükümlerinin belirlenen surelerde uygulanması ile ilgili olarak, hizmetlerin
kurumlar arasında koordinasyonunun sağlanması ve uygulama sırasında çıkabilecek sorunların bu Kanun
ve imar mevzuatı hükümleri esaslarına gore çözümlenmesi için düzenlemeler yapmaya Bakanlar Kurulu
yeiKiIıdır
Teknik eleman araç \e ‘^ıc\ ihtiyatının karşılanması
M*.DD F 2d – Valiler , bu Kanunun uygulanmasına ilişkin hizmetlerde kullanılmak üzere; bakanlıklara bağlı bölge kuruluşları ile diğer kamu kuruluşla: inin görevlerinin buyuk olçude aksatılmaması kaydı ”e
mevejt imkânlarını anılan hizmetlere sevketmek ve yıkım işlerinde bu kuruluşların makine parklarındakı »ı.vç
ve gereçleri m- lanmakla yetkilidirler
İKİNC İ BÖLÜ M
Çeşitli Hükümler
Devam eden hukuki ve idari ışlemlet hakkındaki hükümler
MADD E 21 — B u Kanun kapsamına giren yapılarla ilgili başlamış hukukî ve idarî işlemler hakkında bu
Kanu n hükümleri uygulanır
B J Kanu n kapsamına giren yapılar için valilik veya belediyelere başvurulduğu ve bu idarelerce ya da vlgh.lerce durum bildirildiği takdirde, evvelce idarî yargı mercilerine açılmış ve henüz kesin karara bağlanma
mış davalar kopuşuz kalmış savılır B u davalar nedeni ile taraflara harç ve yargılama gideri yüklenemez
İmar mevzuatına avkırı v^ bu Kanun kapsamına giren yapılardan, 2 Haziran 1981 tarihinden sonra
yapılan gecekondular ile 1 Ocak 1983 tarihinden sonra imar mevzuatına aykırı olarak yapılan yapılar hariç haklarında idarî ve yargı mercilerince yıkım kararı alınmış olanların yıkım işlemleri bu Kanunda belirtilen tespit ve değerlendirme sonucuna gore yerine getirilir. Ancak, gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerinin arsa
ve arazileri uz^rınc yapılmış gecekondular ile imar mevzuatına aykırı yapıların yıktırılmalarına ilişkin olarak
alınmış ve kesinleşmiş yargı kararlarının yerine getirilmesi, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren
b,r yıl geciktirilir. B u sure içinde zamanaşımı işlemez Ars a ve arazı sahiplerinin kullanım bedeli isteme ve d.-
ğer hakları saklıdır.
Afete maruz bölgelerin yeniden değerlendirilmesi sonunda yapılacak uygulamalar
MADDE 28. — Afete maruz bölge vasfından tamamen veya kısmen çıkarılması uygun görülen yerlerde.
yapılan bir program dahilinde beş yıl içinde gerekir tertip ve tedbirler alınırken, bu tertip ve tedbirler dolayısıyla yapılacak harcamalar için. daha önce tespit edilmiş hak sahipleri hariç diğer yapı sahiplerinden 1/3’u
geçmeyecek oranda ve beş yıllık süre içinde yıllık eşit taksitlerle tahsil edilerek afetler fonuna yatırılmak
üzere katılma payı alınır. Keza bu bölgelerde hak sahipleri için yapılmış ancak bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte hak sahiplerince iskân edilmemiş konutların îmar ve İskân Bakanlığınca tahsis işlemleri iptal edilerek başka hak sahibi afetzedelere tahsis edilir veya 7269 sayılı Umumî Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla
Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun çerçevesinde değerlendirilir
Afete maruz bölge Vasfı devam eden bölgeler içinde kalan yapılar, 7269 sayılı Umumî Hayata Müessir
Aletler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun esaslarına gore Bakanlar Kurulunun belirleyeceği bir program uyarınca nakledilir. Bu uygulama sırasında daha önce belirlenmiş olan hak sahıpliği listeleri iptal edilerek, olmuş veya muhtemel âfet dolayısıyla afete maruz her konut için sadece bir hak
sahipliği kabul edilir ve bir konut verdir.
Kat mülkiyeti tesisi
MADDE 29. — Bu Kanunun uygulanmasına ve bir defaya mâhsus olmak üzere. 19 uncu maddede belirtilen yapıya ait belgelere dayanılarak birden fazla kat malikine ak yapı üzerinde, kat maliklerinin talebi ile kat mülkiyeti kurulabilir Kat maliklerinin talebinin sağlanamaması halinde, kat Maliklerinden birinin talebi üzerine valilik veya belediyeler mevcut belgelere dayanarak kat mülkiyeti tesisini isteyebilir.
Kat mülkiyetinin bu Kanun gereğince tesis edildiği ve fenni ve malî sorumluluğunun yapımcı, kat maliki, belgeleri,ve raporları hazırlayan fen adamlarına ait olduğu tapu kütüğünün beyanlar hanesine işaret edilir.
Bu yapının mülkiyeti 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununda belirtilen şartlara uygun hale getirildiğinde,
tapu kütüğüne verilen yukarıdaki meşruhat kaldırılır.
Sulama projelerine verilen zararın Önlenmesi
MADDE 30. — Bir sulama projesinin’ uygulandığı sulama alanlarında bulunan ve kullanılışları sebebiyle;
sulama .suyunu kirleterek kullanılamaz hale getiren yapılar mühürlenerek, bu zararlar giderilinceye kadar içlerindeki faaliyet durdurulur.
Uygulamaların örnek teşkil etmemesl
MADDE 31 — Bu Kanunda yer alan ruhsat ve kutlanma iznine ilişkin işlemler bir defaya mahsus olmak üzere uygulanır. Bu işlemler, bundan sonraki uygulamalara örnek teşkil edemez. Bu Kanuna göre ruhsat ve kullanma izm verilen yapıların herhangi bir sebeple yıkılmaları halinde, bu alanlarda yeniden yapılacak yapılar için yürürlükteki plan ve mevzuat hükümleri ile gecekondular için ıslâh imar planlarını geliştiren
imar planları uygulanır. Bu husus ve bu Kanuna göre tapu verildiği, tapu siciline işlenir.
İmar Kanununun bir maddecinin değiştirilmen
MADDE 32. — 6785 sayılı imar Kanununun Ek:-9 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Ek Madde 9. —- Belediye hudutları ve mücavir sahalar içinde veya -dışında bulunan gedik ye zeminler
(Örfu belde paftos) tamamen muntafi Ve munhedım olarak varlıklarını kaybedip kaybetmediklerine bakılmaksızın bu Kanun hükümlerine göre tasfiye olunurlar.
Tasfiyeye tabi tutulan taşınmaz mallardaki zemin hakları bedele çevrilmiştir.
Zemin hakkı bedeli, ak olduğu taşınmaz malın zemine ait son emlak vergi değerinin 1/5’dir.
Bu şekilde belirlenecek zemin hakkı bedeli, tapu idaresince, gedik sahibinin müracâatı halinde zemin
hakkı sahibi adına emaneten milli bir bankaya yatırttırılır. Müracaat edilmediği takdirde zemin hakkı sahibi lehine kanunî ipotek tesis edilir.
Zemin hakkı bedelinin % 25’i peşin, bakiyesi, en geç üç yıl içinde yıllık eşit taksitlerle ödenir ve bu bedele- bankaca vadesiz mevduat faizi uygulanır. Peşin miktar ve taksitler 25 000 TL. dan az olamaz.
Bu işlemlerden sonra tapu sicilinde gerekli terkin ve tashihler resen yapılır.
Bankaya emaneten yatırılan veya ipotekle temin edilen zemin hakkı bedeli üzerindeki iddialar genel hukümlete tabidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Uygulanmayacak hükümler \c yıırtırlııklen kaldırılan kanunlar
MADD E 33 — K;ı Kanunun uygulanmasında; b„ Kanun hükümlerine aykırı düşen diğer kanunların ilgili hükümleri uygulanmaz
II Ocak 1963 tarih ve 141 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır
Yönetmelik
MADD E 34 — Bu ‘Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde toplumun yararlanmasına
ayrılan yapıların kullanılma amaçları ile bu amaçların denetim usul ve esaslarının ve toplumun yararlanmasına ayrılan yapıları amacı dışında kullanan yapı sahiplerine Geçici Madde 4 (b) fıkrasında belirtilen para
cezalarının verilmesine ilişkin esasları düzenleyen yönetmelik İmar ve İskân Bakanlığı ile Kultur ve T u
rızm Bakanlığınca müşterek hazırlanır ve yürürlüğe konulur.
Ayrıca aşağıda belirtilen yönetmelikler bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde;
İmar ve tskân Bakanlığınca hazırlanarak yürürlüğe kunulur ve mevcut yönetmeliklerde gerekli değişiklikler yapılır
a) 24 uncu maddeye gore tesis edilecek fonların harcama esas ve ilkelerini düzenleyen yönetmelik
b) Bu Kanun gereğince yapılacak uygulamaların vilayet, belediye ve imar ve tskân Bakanlığınca izlenmesine ilişkin esas ve usulleri belirleyen yönetmelik
c) 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununda öngörülen ruhsat harcı ile imarla ilgili diğer harçların bele
diye ve mücavir alan sınırları dışındaki yerlerin bağlı olduğu il veya ilçe merkez belediyelerinde uygulanan tarifenin yansı oranında alınmasına ilişkin usul ve esasları belirleyen yönetmelik.
d) Bu Kanunda belirtilen tahakkuk ve tahsilata ilişkin hususları düzenleyen yönetmelik
e) Bu Kanunun uygulanması için gerekli görülen diğer yönetmelikler.
Geçici Maddeler
GEÇİCt MADD E 1 — Bakanlar Kurulunun; 29 Ocak 1983 tarih ve 17943 sayılı Resmî Gazetede ya
yınlanan 83/5760 sayılı istanbul Boğazının ıkı yakası ılc ilgili imar karan hükümleri, İstanbul Boğazı için
özel kanun yürürlüğe girinceye kadar uygulanır.
GEÇlCİ MADD E 2 — İmar mevzuatına uygun inşa edilerek kullanma izni alınmış yapılarda. 1 Ocak
1983 tarihinden once yapılan ve Cen ve sağlık kurallarına aykırı olmayan ve valilik ve belediyelerce tespit
edilen yerlerde yapının dış görünümünü bozmayan; yapı kat planının dış hattan içerisinde ve taşıyıcı ele
mantarını etkilemeyen değişiklikler sahibinin, durumu belirten iki nüsha dilekçeyle başvurusu üzerine kanun
da öngörülen işlemler yapılmaksızın muhafazasına karar verilmiş sayılır Dilekçe yapının dosyasına konur,
örneği alındığı onaylanarak başvuruyu yapana geri verilir. Bu amaçla yapılacak başvuru süresi bir yıldır.
Valilik veya belediyelerin gerekli görülen hallerde yapacakları uygunluk denetimi sonucuna gore kanu
nun diğer maddeleri uyannea işlem tesis etme yetkilen saklıdır.
Bu dilekçelere sadece 2000,— TL. başvuru masraflarının ödendiğini gösteren banka makbuzu eklenir.
GEÇİCİ MADD E 3 — Aşağıda belirtilen yapılar imar mevzuatına uygun inşa edilerek kullanma izni
alınmış yapılar olarak kabul edilir Yapılış tarihine bakılmaksızın gecekondular bu hukmun dışındadır
a) 6785 sayılı İmar Kanununun yürürlüğe girdiği 17 Ocak 1957 tarihinden once yapılmış yapılar
b) 6785 sayılı İmar Kanununun Ek Madde 8 kapsamına giren alanlarda 10 Ocak 1975 tarihinden once
yapılmış yapılar
c) 2 ncı madde kapsamı dışında kalan veya 3 uncu maddenin ikinci fıkrasında istisna olarak sayılan
yerlerdeki, bu Kanunda özel hukum getirilmemiş yapılar
Ancak, (a) ve (b) fıkralarındaki yapılarda sozkonusu tarihlerden sonra yapılan değişiklikler hakkında bu
Kanun hükümleri uygulanır
GEÇİCİ MADD E 4. — 6785 sayılı İmar Kanununda bu konuda değişMk yapılıncaya kadar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra • a) Yapılacak gecekondular ile ruhsatsız yapılar, taşınmaz maka bulunduğu yerin belediye başkam veya en buyuk mülkî amin tarafından yıktırılır. İtiraz veya dava açılması yıkım kararının uygulanmasını durdurmaz. Yıkım masrafları % 20 fazlası ile yapımcı ve mal sahibinden tahsil edılk. b) Yapılacak gecekondular ile başkasının mülküne tecavüzUı im^ınevauabria aykırı yapılar (a) fıkrasına gjre yıktırılmakla beraber yapı sahiplen, fennî mesuller ve müteahhitler* altı aya kadar hapis ve 100 000,— lı radan 500 000,— liraya kadar ağır para cezası ile cezalandırılır Bit fiillerin tekrar edilmesi haluıde sozkonusu kimselere verilecek cezalar 1 3 ünden az olmamak üzere uç katına kadar artırılır Fennî mesullere ayrıca bir yıla kadar meslekten men cezası verilir Bu fıkra uyarınca yıktırılan yapıların enkazına ilgili idarelerce eİKonulur Enkazın kullanılabilecek olanları irat Kaydedilir, c) İmar mevzuatına aykırı ruhsat verenler, verilmesine müsaade edenler ve güresini kötüye kullananlar ile bu Kanuna göre yapılacak değerlendirmeleri etkileyecek biçimde gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar veya belge düzenleyenler, fiilleri daha ağır bir cezayı gerektirmediği takdirde; bir yıldan üç jtla kadar hapis cezası ıfe cezalandırılırlar.
GEÇİCİ MADD E 5 — 6785 sayılı İmar Kanununda bu konuda değişiklik yapılıncaya kadar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra, sozkonusu Kanunun Ek – 6 ncı maddesinde korunma esasları belirtilen, gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerine ait, tarihî veya mimarî değen bulunan han, hamam, konak, yalı, ev gibi eski eser ve tıhî sanat yapılarının, yanmaları veya herhangi bir şekilde yıkılmaları halindi; o yapının ar sası Kulıuı ve ‘Iıirjzm Bakanlığınca kamulaştırılır
Yuruı îuk MADD E 35 — Bu Kanun yayımı tarihinde yuıurluğe girer.
Yürütme MADD E 36 — Bu Kanunu Bakanlar Kurulu yuıutur.